Dy kompanitë më të njohura të Elon Musk, SpaceX dhe Tesla, po vlerësojnë zyrtarisht mundësinë e bashkimit në një kompani të vetme. Lajmin e dha vetë Musk të martën, më 20 tetor, gjatë prezantimit të rezultateve financiare të SpaceX për tremujorin e tretë. Sipas tij, bordet e të dyja kompanive kanë ngritur komisione të posaçme (special committees) për ta shqyrtuar marrëveshjen, por asgjë nuk është vendosur ende.
Musk mbetet jashtë bisedimeve
Komisionet përbëhen vetëm nga drejtorë të pavarur dhe janë krijuar, sipas Musk, me kërkesë të aksionarëve. Meqë ai është drejtor ekzekutiv dhe aksionari më i madh individual në të dyja kompanitë, nuk mund të marrë pjesë në negociata për shkak të konfliktit të interesit. Musk e përshkroi situatën si «një valle e çuditshme kabuki», ku dy grupe flasin mes tyre pa praninë e tij, sipas TechCrunch.
Në anën e SpaceX janë gjashtë drejtorë të pavarur, mes tyre Ira Ehrenpreis, Steve Jurvetson, Luke Nosek dhe Roelof Botha. Gwynne Shotwell, presidentja e kompanisë, dhe Antonio Gracias janë gjithashtu në bord, por nuk konsiderohen të pavarur.
Pse e mbështet Musk bashkimin
Musk tha se bashkimi do të ishte «një ide e mirë», duke argumentuar se bota po hyn në epokën e superinteligjencës artificiale. Sipas tij, dy kompanitë kanë shumë për të fituar nga bashkëpunimi i ngushtë në disa fusha:
- zhvillimi i softuerit të inteligjencës artificiale dhe projektimi i çipave;
- Terafab, projekti i përbashkët për prodhimin e çipave;
- robotika, përfshirë robotët humanoidë të Tesla;
- Starmind, rrjeti i planifikuar i qendrave të të dhënave AI në orbitë;
- lidhja me internet përmes satelitëve.
Pengesat: aksionarët dhe kostot
Musk vetë pranoi se marrëveshja nuk është e garantuar. Pas daljes në bursë, ai kontrollon mbi 50% të votave në SpaceX, ndaj miratimi atje duket i lehtë. Te Tesla situata është ndryshe: duhet vota pro e gjysmës së të gjitha aksioneve, jo vetëm e atyre që votojnë, një prag që Musk e quajti «mjaft të lartë».
Sipas The Verge, kompania e bashkuar do të vlerësohej mbi 3,6 trilionë dollarë. Analistët presin që SpaceX, e cila ka vlerë më të madhe se Tesla, të jetë ajo që thith tjetrën, gjë që mund të mos u pëlqejë disa aksionarëve të Tesla. Ka edhe shqetësime financiare: programet e raketave kërkojnë dhjetëra miliardë dollarë në vit, para që mund të zvogëlojnë investimet në fabrika makinash dhe baterish. Banka Barclays ka parashikuar që një marrëveshje mund të shpallet para mbledhjes vjetore të aksionarëve të Tesla më 3 dhjetor.
Çfarë do të thotë kjo
Nëse realizohet, bashkimi do të krijonte një nga kompanitë më të mëdha në histori, që do të mblidhte nën një çati makinat elektrike, raketat, satelitët, robotët dhe inteligjencën artificiale. Për përdoruesit në Shqipëri, ku Starlink dhe makinat Tesla janë gjithnjë e më të pranishme, lajmi nuk sjell ndryshime të menjëhershme. Megjithatë, ai tregon drejtimin ku po shkon industria: drejt gjigantëve teknologjikë që kontrollojnë njëkohësisht harduerin, rrjetin dhe AI-në.
